ภาวะขาดสารอาหารในผู้สูงอายุ โรคที่มักถูกมองข้าม | NTKGoodHealth
ภาวะขาดสารอาหารในผู้สูงอายุ หรือ Malnutrition คือภาวะที่ร่างกายได้รับพลังงาน โปรตีน หรือวิตามินไม่เพียงพอ ทำให้เกิดอาการ ผอมลงเรื่อยๆ ซูบผอม อ่อนเพลีย ไม่มีแรง และน้ำหนักลดผิดปกติ ภาวะนี้พบได้บ่อยในผู้สูงอายุและถือเป็นหนึ่งใน โรคและภาวะที่พบบ่อยในผู้สูงอายุ
Malnutrition คืออะไร? และทำไมผู้สูงอายุจึงเสี่ยง
malnutrition คือ ภาวะโภชนาการขาด ซึ่งเกิดจากร่างกายได้รับสารอาหารไม่เพียงพอ
สาเหตุหลัก เช่น
รับประทานอาหารได้น้อย
ระบบย่อยอาหารเสื่อม
เบื่ออาหาร
โรคเรื้อรัง
ผู้สูงอายุจำนวนมากมีอาการ
อายุมากขึ้น น้ำหนักลดลง
คนผอมแห้ง
ซูบผอม
ซึ่งเป็นสัญญาณสำคัญของ โรคขาดสารอาหาร
โรคขาดสารอาหาร มีอะไรบ้าง?
โรคที่เกี่ยวข้องกับการขาดสารอาหาร เช่น
1. โรคขาดโปรตีน
ทำให้กล้ามเนื้อลดลง
2. ภาวะขาดวิตามิน
เช่น
วิตามิน D
วิตามิน B12
3. ภาวะขาดพลังงาน
ทำให้เกิดอาการ
ผอมมาก
น้ำหนักลดลงผิดปกติ
อ่อนเพลีย ไม่มีแรง เบื่ออาหาร น้ำหนักลด
สัญญาณเตือนว่าผอมเกินไป
อาการที่ควรระวัง
น้ำหนักลดลง ผิดปกติ
ผอมมาก
ซูบผอม
คนผอมแห้ง
คำถามที่พบบ่อย เช่น
ผอมลงเรื่อย ๆ เป็นโรคอะไรหรือเปล่า
ผอมมาก เป็นโรคอะไร
น้ำหนักลด แต่ไม่มีอาการอะไร
หากมีอาการเหล่านี้ ควรตรวจสุขภาพทันที
น้ำหนักลดแบบไหนถือว่าผิดปกติ
แพทย์มักพิจารณา
น้ำหนักลดเกิน 5% ใน 1 เดือน
หรือ 10% ใน 6 เดือน
คำค้นที่พบมาก เช่น
น้ำหนักลด แบบไหน ผิดปกติ
น้ําหนักลด มี กี่ สาเหตุ
สาเหตุที่พบได้
โรคมะเร็ง
โรคไทรอยด์
โรคทางเดินอาหาร
ภาวะขาดสารอาหาร
ผู้สูงอายุอ่อนเพลีย ไม่มีแรง กินอะไรดี?
อาหารที่เหมาะกับผู้สูงอายุ
1. โปรตีน
เช่น
ไข่
ปลา
เต้าหู้
ช่วยรักษากล้ามเนื้อ
2. คาร์โบไฮเดรต
เช่น
ข้าวกล้อง
มันเทศ
3. ไขมันดี
อะโวคาโด
น้ำมันมะกอก
ขาดสารอาหารควรกินอะไร?
อาหารแนะนำ
1. โปรตีน
ปลา
ไข่
นม
2. วิตามิน
ผักใบเขียว
ผลไม้
3. แคลเซียม
นม
เต้าหู้
ช่วยลดปัญหา กระดูกเสื่อม ในผู้สูงอายุ
➡ อ่านต่อได้ที่ โภชนาการผู้สูงอายุ
อาหารสำหรับวัยสูงอายุ 60 ปีขึ้นไป
ตัวอย่างเมนู
มื้อเช้า
ไข่ต้ม + ข้าวต้มปลา
มื้อกลางวัน
ข้าวกล้อง + ปลานึ่ง
มื้อเย็น
ซุปผัก
วิธีรักษาโรคขาดโปรตีนในผู้สูงอายุ
แนวทางรักษา
- ปรับโภชนาการ
- เพิ่มอาหารโปรตีนสูง
- อาหารเสริมผู้สูงอายุ
อาหารที่ช่วยสร้างกล้ามเนื้อ เช่น
ปลา
ไข่
เวย์โปรตีน
อาหารเพิ่มน้ำหนักสำหรับคนผอม
หากต้องการเพิ่มน้ำหนัก
ควรเน้น
โปรตีน
ไขมันดี
คาร์โบไฮเดรต
ภาวะขาดสารอาหารในผู้สูงอายุป้องกันได้อย่างไร?
แนวทางป้องกัน
- ตรวจสุขภาพประจำปี
- กินอาหารครบ 5 หมู่
- ออกกำลังกาย
แหล่งอ้างอิง
World Health Organization – Malnutrition in Older Adults (2023)
https://www.who.int/news-room/fact-sheets/detail/malnutrition- National Institute on Aging – Nutrition and Healthy Eating for Older Adults (2022)
https://www.nia.nih.gov/health/healthy-eating - Mayo Clinic – Malnutrition: Symptoms and Causes (2023)
https://www.mayoclinic.org/diseases-conditions/malnutrition - Harvard School of Public Health – Nutrition for Aging (2021)
https://www.hsph.harvard.edu/nutritionsource/healthy-aging - ESPEN Guideline on Clinical Nutrition in Older Adults (2019)
https://www.espen.org/guidelines
FAQ คำถามที่พบบ่อย
1. เบื่ออาหาร น้ำหนักลด อ่อนเพลีย เป็นอาการของโรคใด?
อาจเกิดจากโรคหลายชนิด เช่น ภาวะขาดสารอาหาร โรคไทรอยด์ หรือโรคมะเร็ง
2. ผู้สูงอายุอ่อนเพลีย ไม่มีแรง กินอะไรดี?
ควรเพิ่มอาหารโปรตีน เช่น ไข่ ปลา นม และผักผลไม้
3. ผอมมากเป็นโรคอะไร?
อาจเป็นสัญญาณของภาวะขาดสารอาหาร หรือโรคเรื้อรังบางชนิด
4. ขาดสารอาหารควรกินอะไร?
ควรรับประทานอาหารที่มีโปรตีนสูง ผัก ผลไม้ และธัญพืช
NTK GoodHealth บริการดูแลผู้สูงอายุ เด็กเล็ก และเด็กพิเศษ ปรึกษาฟรี โทร. 082-791-6559 และ 091-710-5596 หรือ LINE. @ntkgood